Helemaal asociaal – 2 april 2013

Media in 2013: “Franciscus heeft een eerste Martini verstuurd”. “Op Audi regent het reacties op de uitblijvende lente.” “Danone mee: #journaal”. “Steven De Smet heeft zich verontschuldigd via Brico”. Raar? Niet raarder dan Twitter en Facebook een paar miljoen keer per dag vermelden. Dat is ook gratis reclame voor privébedrijven.

Faust

Waarom doet iedereen dat? Omdat het semipublieke dienstverleners zijn geworden? Soortnamen in plaats van merknamen? Zoals we een ‘bic’ zeggen tegen een balpen? Of ‘chicletten’ tegen alle kauwgom? Er zijn nog andere sociale netwerken, die nooit worden genoemd.

Omdat ze gratis zijn? Ze zijn niet gratis! Je betaalt niet met geld, maar Faustiaans met je identiteit, je voorkeuren, hapklaar voor adverteerders. Mensen verkopen hun ziel, zaligheid, foto’s van de klein mannen en wijzigingen in hun burgerlijke stand aan Facebook en Twitter. In ruil voor altijd ‘mee zijn’ en contact met een oud-lief.

Omdat iedereen er aan meedoet? 6 miljard wereldburgers zitten NIET op Facebook, en nog veel meer NIET op Twitter.

Een not so brave new world

Ik denk dat toekomstige historici met hoog opgetrokken wenkbrauwen naar de ‘major shift’ van de afgelopen jaren zullen kijken. Het tijdperk waarin mensen hun privacy vrijwillig afstonden. Daar was niet eens een dictatuur voor nodig.

De tijd waarin mensen uren, dagen, weken versurften in een meta-leven in plaats van een echt, en eindeloos dobberden op een informatiestroom waarin maar af en toe een mooi visje voorbij zwom: een foto, een zin die bleef hangen.

Ze waren zelfs ongelukkig bij het zien van zoveel leuks bij anderen, of bij het wachten op reacties op hun eigen meninkjes. Het was nooit genoeg, altijd te weinig en te laat. Maar ze bleven er mee bezig. Het was met andere woorden een verslaving.

Wat zegt de Poelifinario? Tweet

Wie het wel leuk vond, was vooral bezig met zelfpromotie – als een prieelvogel die een perkje van steentjes aanlegt om een wijfje te imponeren. Ik ben in New York! Lees mijn nieuw boek! Ik zit straks in de 7de dag! En daarnaast waren er de VVV’s, de voortdurend virtueel verontwaardigden, over de media, de NVA, de koers, het lot van ijsberen, holebi’s, niqabdraagsters.

Ook de manier van communiceren veranderde zienderogen. Wat mensen schreven en hoe ze reageerden was instant. Soms fris van de lever, ad rem, vaker flauw plezant, maar ook onbeschoft en ongenuanceerd. Eerst blaffen, dan nadenken. Zwart of wit, voor of tegen.

Rupsje Nooitgenoeg

Ik heb net ‘Hoeveel is genoeg?’ uit, een belangrijk boek met een mij directe aansprekende titel van vader Robert (econoom) en zoon Edward (filosoof) Skidelsky. Ze vragen zich af waarom de voorspelling uit 1930 van econoom Keynes niet is uitgekomen, namelijk dat we nu veel minder zouden werken. Volgens Keynes zouden we in die luttele uren genoeg verdienen om onze verlangens te vervullen. Helaas voor de wijze man zijn die verlangens onbeperkt en onvervulbaar gebleken. Het credo is groei, meer produceren, meer consumeren. En tenzij we er zélf een rem op zetten, zal er niets veranderen. Op de vraag ‘Hoeveel is genoeg?’ antwoorden de Skidelsky’s “genoeg om goed te leven”.

Sociale media zijn geen onderdeel van het goede leven. Ik was nooit een Twitteraar en ook maar een halfhartige Facebooker. Maar sinds begin dit jaar ben ik helemaal asociaal. Hear hear, Skidelsky’s, voor mij is het genoeg.

Helemaal asociaal: lees deze tekst ook op deredactie.be

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s