Stil Brussel

Doorgaans hou ik van de geluidsluwe plekjes van de stad, de parken, de kerken. Maar na 22 maart wrongen de twee kanten van de stilte. De pijnlijke en de zalvende. De gedwongen en de vrijwillige stilte.

Meteen na de aanslagen was de stad stilgevallen, de adem afgesneden, de mond gesnoerd.  Metro’s, treinen en vliegtuigen tot staan gebracht. Levens gebroken. Lockdown. Iedereen had de aanvechting om zich in te bunkeren tussen zwijgende militairen, de handen over de oren. Media stroomden over van woorden, beelden, meningen. Zelf was ik sprakeloos. De radio zond een minuut stilte uit. De eerste van vele.

De volgende dag stapte ik onwennig van het centraal station naar het Beursplein, intussen vol krijttekeningen, kaarsen, bloemen in bierflesjes, vlaggen, kleurrijke mensen. Doorheen de stilte werd bedaard geroezemoes geweven. Iemand riep ‘salaam’. Er klonk applaus toen een moslim en een jood elkaar de hand schudden.

Wie er was, deelde dezelfde tijd en ruimte. De stille verbondenheid was goed te voelen, de mix van moed en verslagenheid. Het hoefde niet stil te zijn. De dagen daarna was er een hoopgevende Ode an die Freude van Beethoven te horen, een indroevig Adagio for Strings van Samuel Barber, een uitdagend gezongen ‘Ik hou van u’. En toch had ik bij al die bloemen en lichtjes de ongemakkelijke gedachte: hoeveel keer is dit nog nodig? Of is het altijd nodig?

Op vele pleinen en in parlementen, in voetbalstadions en bedrijven is intussen een minuut stilte in acht genomen. Alweer? Hoe vaak nog? Kan hier ooit sprake zijn van een déjà-vu? De traditie van de respectvolle stilte dateert van een eeuw geleden, en diende vooral om gesneuvelde soldaten te herdenken. Intussen is de Schweigeminute, zoals het zo mooi klinkt in het Duits, geëvolueerd tot een seculier gebed.

Mensen houden wakes. Een bijzonder woord. We trekken de wacht op bij wie of wat ons dierbaar is, we blijven wakker en waakzaam. We dragen zorg en zijn tegelijk op onze hoede. Zonder angst, want dat is altijd een slechte raadgever. Wel in stilte, want woorden hoeven niet per se.

Tenslotte is Brussel de stad waar je tot voor enkele jaren een tram kon nemen met als eindbestemming Stilte/Silence. De stad waar een heuse stiltebeweging actief is, Bessst, die traagheid wil injecteren in Brussel, om meer ruimte te creëren. Die trage ontmoetingen en bedachtzame acties organiseert, wandelingen in een stad op mensenmaat.

De twee kanten van stilte. De stolp of de woordeloze omarming. Op Paasdag klonk er eerst zalige vogelzang in onze stadstuin. Daarna het roterende geloei van een laagvliegende helikopter. Toen het ding weg was en de vogels weer begonnen te zingen, klonk de stilte anders. Niet voorwaardelijk, wel waakzaam.

Kristien Bonneure
Column in Raak, blad van de KWB

Advertisements

5 thoughts on “Stil Brussel

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s